Royal Navy odpaliła ciężką torpedę z bezzałogowego aparatu podwodnego

Autor: Mariusz DasiewiczData publikacji: Kategoria: Bezpieczeństwo, Marynarka

W ubiegłym tygodniu na wodach brytyjskich przeprowadzono pierwsze w historii Wielkiej Brytanii i Stanów Zjednoczonych ćwiczebne odpalenie torpedy ciężkiej z eksperymentalnego XV Excalibur klasy XLUUV, zbudowanego w ramach programu Cetus.

O przeprowadzeniu próby brytyjski rząd poinformował 22 września. Według komunikatu wykorzystano podczas niej torpedę ciężką opracowaną wspólnie przez Stany Zjednoczone i Australię. Londyn nie ujawnił jednak ani typu użytego uzbrojenia, ani dokładnego miejsca przeprowadzenia próby.

Najprawdopodobniej torpeda Mk 48 Mod 7 CBASS

Opis uzbrojenia wskazuje, że podczas próby najprawdopodobniej wykorzystano torpedę ciężką Mk 48 Mod 7 CBASS (Common Broadband Advanced Sonar System). Jest to wersja rozwijana w ramach amerykańsko-australijskiego programu torpedy ciężkiej. Australijska Defence Science and Technology Group potwierdza, że oba państwa współpracują przy jej rozwoju, produkcji oraz zabezpieczeniu eksploatacji.

Mk 48 Mod 7 CBASS jest przeznaczona do zwalczania okrętów podwodnych i nawodnych. Torpeda może być kierowana z nosiciela za pośrednictwem kabla, a także samodzielnie naprowadzać się na cel z wykorzystaniem aktywnego lub pasywnego systemu hydrolokacyjnego. Sam fakt użycia tego typu uzbrojenia z bezzałogowego aparatu podwodnego ma więc większe znaczenie niż kolejne sprawdzenie możliwości Excalibura. Po raz pierwszy zademonstrowano bowiem możliwość odpalenia torpedy ciężkiej z dużego bezzałogowego aparatu podwodnego klasy XLUUV.

Nie wiadomo natomiast, w jaki sposób torpeda została przeniesiona i odpalona. XV Excalibur nie ma klasycznych wyrzutni torpedowych, a jego konstrukcja obejmuje centralną, modułową przestrzeń przeznaczoną do przenoszenia wyposażenia misyjnego. Torpeda Mk 48 ma około 5,8 m długości, dlatego według Navy Lookout mogła zostać umieszczona w specjalnym stelażu zamontowanym pod kadłubem. Jest to jednak przypuszczenie – brytyjski resort obrony nie ujawnił konfiguracji wykorzystanej podczas próby.

Również miejsce ćwiczebnego strzelania nie zostało oficjalnie podane. W połowie września Excalibur był widziany w Kyle of Lochalsh w Szkocji, w pobliżu ośrodka British Underwater Test and Evaluation Centre (BUTEC). Poligon, zarządzany przez QinetiQ na rzecz brytyjskiego Ministerstwa Obrony, umożliwia śledzenie w czasie rzeczywistym okrętów, pojazdów podwodnych, uzbrojenia i celów. Obecność XLUUV w tym rejonie wskazuje, że próba mogła zostać przeprowadzona właśnie tam, ale nie zostało to oficjalnie potwierdzone.

XV Excalibur – poligon dla przyszłych systemów podwodnych

XV Excalibur powstał w ramach programu Cetus realizowanego przez Submarine Delivery Agency wspólnie z przedsiębiorstwem MSubs z Plymouth. Aparat ma około 12 m długości i wyporność 19 ton. W maju 2025 roku został oficjalnie nazwany i zaprezentowany w bazie HMNB Devonport, a pod koniec tego samego roku przekazano go Royal Navy. Jest największym bezzałogowym aparatem podwodnym dotychczas wykorzystywanym przez brytyjską flotę.

XV Excalibur jest demonstratorem technologii i nie powstał z myślą o wprowadzeniu do służby w obecnej postaci. Jest demonstratorem technologii służącym do sprawdzania autonomicznych systemów podwodnych, nowych sensorów i wyposażenia misyjnego, a także zasad współdziałania platform załogowych i bezzałogowych. Royal Navy zakładała od początku, że doświadczenia z programu Cetus zostaną wykorzystane przy opracowywaniu kolejnej generacji dużych bezzałogowych aparatów podwodnych.

Jednym z wcześniejszych etapów programu była próba przeprowadzona podczas ćwiczeń Talisman Sabre 2025. W lipcu ubiegłego roku znajdujący się na wodach brytyjskich Excalibur był sterowany ze stanowiska w Australii oddalonego od Plymouth o ponad 16 tys. km. Próba była elementem programu Maritime Big Play realizowanego w ramach drugiego filaru AUKUS i miała sprawdzić możliwość wspólnego wykorzystania bezzałogowych systemów podwodnych przez państwa uczestniczące w porozumieniu.

Odpalenie torpedy stanowi kolejny etap programu Cetus. XV Excalibur służy do sprawdzania rozwiązań, które w przyszłości mogą zostać wykorzystane w bezzałogowych systemach bojowych współpracujących z załogowymi okrętami podwodnymi. Obecna próba po raz pierwszy objęła użycie uzbrojenia. Nie oznacza to jednak, że Royal Navy dysponuje już uzbrojonym XLUUV przeznaczonym do działań bojowych. Nie wykazano również autonomicznego wyboru i zwalczania celu.

Udostępnij ten wpis

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *