Partnerzy portalu
Partnerzy portalu
SAREX 2025: sprawdzian dla służb ratowniczych zakończony sukcesem
Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych zakończyło tegoroczną edycję ćwiczeń poszukiwawczo-ratowniczych pk. SAREX 2025, angażując blisko 300 uczestników z jednostek wojskowych i służb cywilnych. Kluczowym elementem był epizod zakładający masową katastrofę lotniczą oraz operację ratowniczą na morzu z udziałem ORP Maćko i komponentu lotniczego Marynarki Wojennej.
W artykule
Złożona symulacja realnych zagrożeń podczas ćwiczeń SAREX 2025
Ćwiczenia taktyczno-specjalne SAREX-25, przeprowadzone w dniach 19–23 maja, objęły sprawdzenie zdolności Sił Zbrojnych RP i układu pozamilitarnego, jako elementów systemu bezpieczeństwa państwa, do prowadzenia działań poszukiwawczo-ratowniczych w lądowym i morskim obszarze odpowiedzialności służby ASAR i systemu SAR oraz realizacji misji odzyskiwania izolowanego personelu (OIP). Ćwiczenie, organizowane przez Dowództwo Operacyjne RSZ, miało na celu ocenę gotowości sił zbrojnych i służb cywilnych do prowadzenia operacji ratunkowych w trudnych warunkach.
Jak podkreślił gen. dyw. pil. Dariusz Malinowski, tegoroczna edycja była nie tylko podsumowaniem lat wspólnego szkolenia, ale też testem skuteczności w przypadku najtrudniejszych scenariuszy. Jednym z nich była symulacja katastrofy lotniczej, której założenia do samego końca pozostawały niejawne dla uczestników.
Epizod morski: ćwiczenia z zakresu ratowania nurka z udziałem ORP Maćko
Jednym z kluczowych epizodów tegorocznych ćwiczeń SAREX 2025, w ramach komponentu MSAR było ćwiczenie załogi 3. Flotylli Okrętów oraz Brygady Lotnictwa Marynarki Wojennej które szkoliły się w zakresie lokalizacji i ratowania nurka. W działaniach brały udział jednostki Marynarki Wojennej, w tym ORP Maćko, motorówka hydrograficzna MH-2 oraz załogi z Bazy Służb Ratowniczych we Władysławowie.
Równolegle przeprowadzono także ćwiczenia ewakuacji medycznej z pokładu jednostki specjalistycznej obsługującej infrastrukturę Morskich Farm Wiatrowych. Scenariusze te miały na celu doskonalenie procedur współdziałania i potwierdziły gotowość służb do skutecznego reagowania w sytuacjach zagrożenia życia na morzu.
Współdziałanie wielu komponentów
W ćwiczeniu zaangażowano szerokie spektrum sił: od jednostek wojskowych i Wojsk Obrony Terytorialnej, przez Policję, Straż Graniczną i Państwową Straż Pożarną, po Morską Służbę Poszukiwania i Ratownictwa. W trakcie epizodów operacyjnych ćwiczono m.in. odzyskiwanie izolowanego personelu oraz poszukiwanie rozbitków na terenach leśnych i wodach Morza Bałtyckiego.
Współpraca z niemieckim ośrodkiem RCC Munster potwierdziła międzynarodowy charakter ćwiczenia – już po raz drugi z udziałem sił zagranicznych. Żołnierze WOT wnieśli istotny wkład w działania naziemne, delegując trzy zespoły ratownicze z różnych regionów kraju.
Istotnym elementem SAREX 2025 było wykorzystanie systemu ATAK (Android Team Awareness Kit), który umożliwia śledzenie pozycji uczestników, wymianę danych w czasie rzeczywistym oraz dostęp do map cyfrowych. Takie rozwiązania technologiczne zwiększają precyzję oraz tempo działań w sytuacjach kryzysowych.
Wnioski i dalsze perspektywy
Ministerstwo Obrony Narodowej ocenia, że ćwiczenie SAREX stanowi nie tylko praktyczną weryfikację procedur przewidzianych w Planie ASAR i SAR, ale także testuje integrację struktur wojskowych i cywilnych w czasie realnego zagrożenia.
Tego rodzaju manewry dowodzą, że efektywne ratownictwo morskie i lotnicze wymaga nie tylko nowoczesnego sprzętu, lecz przede wszystkim zdolności do natychmiastowego reagowania i współpracy między służbami. Jak podkreślił gen. Malinowski, każde tego rodzaju ćwiczenie wzmacnia zdolności państwa do reagowania w sytuacjach kryzysowych – bez względu na to, czy zagrożenie dotyczy transportu powietrznego, morskiego czy lądowego.
Autor: Mariusz Dasiewicz
Powiązane wpisy
Bezpieczny Bałtyk. Marynarka Wojenna z nowymi kompetencjami na morzu
Prezydent Karol Nawrocki podpisał dziś, w piątek 9 stycznia, tzw. ustawę o bezpiecznym Bałtyku. Nowe przepisy znacząco porządkują zasady użycia sił morskich oraz rozszerzają katalog uprawnień Marynarki Wojennej na Bałtyku i poza polskimi wodami terytorialnymi.
W artykule
Nowe ramy działania Marynarki Wojennej na morzu dzięki ustawie
Podpisana ustawa formalnie nosi nazwę ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu usprawnienia działań Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej na wypadek zagrożenia bezpieczeństwa państwa na polskich obszarach morskich oraz zapewnienia bezpieczeństwa na Morzu Bałtyckim. W praktyce dokument reguluje sposób reagowania wojska, Straży Granicznej oraz Policji w środowisku morskim i powietrznym.
Kluczowy nacisk położono na zadania związane z monitorowaniem sytuacji na Bałtyku oraz ochroną infrastruktury krytycznej, obejmującej między innymi instalacje energetyczne i obiekty o znaczeniu strategicznym dla państwa.
Ochrona infrastruktury i użycie uzbrojenia
Ustawa wprowadza jednoznaczne zapisy umożliwiające użycie uzbrojenia przez jednostki Marynarki Wojennej oraz lotnictwo wojskowe w sytuacjach związanych z obroną infrastruktury krytycznej, samoobroną oraz ochroną innych wojskowych statków powietrznych i okrętów, a także jednostek Straży Granicznej i Policji.
W sytuacjach nagłych decyzja o otwarciu ognia może zostać podjęta przez dowódcę okrętu lub statku powietrznego po uzyskaniu zgody Dowódcy Operacyjnego Rodzajów Sił Zbrojnych. Rozwiązanie to ma skrócić czas reakcji w warunkach dynamicznie rozwijającego się zagrożenia.
Marynarka Wojenna poza wodami terytorialnymi
Istotną zmianą jest rozszerzenie katalogu przesłanek umożliwiających użycie Sił Zbrojnych RP poza granicami państwa. Obok dotychczasowych zadań, takich jak udział w misjach pokojowych czy wsparcie sojuszników, pojawiła się możliwość prowadzenia działań służących wzmocnieniu bezpieczeństwa Rzeczypospolitej Polskiej.
W praktyce oznacza to, że okręty Marynarki Wojennej mogą realizować zadania monitorowania bezpieczeństwa także na wodach międzynarodowych Bałtyku, bez konieczności każdorazowego uruchamiania długotrwałej procedury decyzyjnej.
Decyzja MON bez udziału prezydenta
Jednym z kluczowych rozwiązań wprowadzonych ustawą jest możliwość kierowania okrętów Marynarki Wojennej na wody międzynarodowe na podstawie decyzji Ministra Obrony Narodowej, bez angażowania głowy państwa. Do tej pory podobne działania wymagały postanowienia prezydenta, co w praktyce wydłużało proces decyzyjny i utrudniało szybkie reagowanie na zagrożenia na morzu, które dziś mają charakter nagły, trudny do jednoznacznej identyfikacji i wymagają natychmiastowej odpowiedzi.
Podczas prac parlamentarnych zapis ten był krytykowany przez część opozycji oraz przedstawicieli Biura Bezpieczeństwa Narodowego. Argumenty te miały jednak charakter przede wszystkim ustrojowy. Z punktu widzenia bezpieczeństwa morskiego decydujące znaczenie ma czas reakcji. Bałtyk jest akwenem niewielkim, silnie nasyconym infrastrukturą krytyczną i intensywnym ruchem jednostek cywilnych oraz wojskowych. W takich warunkach zdolność do natychmiastowego podjęcia decyzji o wyjściu okrętu w morze stanowi nie przywilej, lecz warunek skutecznego działania.
Nowe kompetencje Marynarki Wojennej i Straży Granicznej
Ustawa przyznaje jednostkom Marynarki Wojennej uprawnienia zbliżone do tych, którymi dysponuje obecnie Straż Graniczna. Dotyczy to między innymi możliwości kontrolowania obcych statków w sytuacjach uzasadnionych względami obronności lub bezpieczeństwa państwa, w tym podczas przepływu obcych jednostek przez polskie obszary morskie.
Jednocześnie kompetencje Straży Granicznej, takie jak zatrzymywanie statków czy kierowanie ich do wskazanego portu, zostały wyraźnie powiązane z zadaniami ochrony infrastruktury krytycznej na morzu.
Wejście w życie przepisów
Zgodnie z zapisami ustawy nowe regulacje wejdą w życie po upływie 14 dni od momentu ogłoszenia w Dzienniku Ustaw. Oznacza to szybkie rozpoczęcie obowiązywania nowych zasad działania Marynarki Wojennej w jednym z najbardziej wrażliwych obszarów bezpieczeństwa państwa, jakim pozostaje Morze Bałtyckie.
