Partnerzy portalu
Partnerzy portalu
Program Orka w Pakistanie: położenie stępki pod drugi okręt podwodny
W stoczni Karachi, 14 lutego, miało miejsce ważne wydarzenie dla Marynarki Wojennej Pakistanu – położenie stępki pod drugi okręt podwodny typu Hangor. To kolejny krok w ramach umowy z 2015 roku, przewidującej budowę ośmiu jednostek, które wzmocnią potencjał obronny tego kraju.
Okręty podwodne typu Hangor, będące eksportową wersją chińskiego modelu 039A/041, znane są z zaawansowanych możliwości technicznych i taktycznych. Umowa podpisana z Chinami w 2015 roku zakłada, że cztery z ośmiu okrętów będą zbudowane w stoczni Karachi Shipyard & Engineering Works, natomiast pozostałe cztery powstaną w Chinach. Rozpoczęcie budowy pierwszego okrętu odbyło się 24 grudnia 2022 roku w Pakistanie, a finalizacja całego projektu przewidziana jest na rok 2028.
Ten ambitny program, wart około 4 mld dolarów, zakłada konstrukcję ośmiu nowoczesnych okrętów podwodnych, wzorowanych na chińskich jednostkach typu Yuan, z których pierwsza połowa powstaje w Chinach, a reszta będzie ukończona w Pakistanie dzięki transferowi technologii. Jest to wyraz determinacji Pakistanu do samodzielnego rozwoju swoich sił podwodnych, szczególnie po wcześniejszych trudnościach zakupowych od niemieckiego koncernu thyssenkrupp Marine Systems czy francuskiego Naval Group.
Okręty podwodne typu Hangor, będące adaptacją chińskich okrętów 039A/041, charakteryzują się imponującymi parametrami taktycznymi i technicznymi. Ich konstrukcja, z wypornością podwodną osiągającą 2800 ton i wymiarami 76 metrów długości, 8,4 metra szerokości oraz 6,2 metra wysokości, gwarantuje znaczącą obecność na wodach międzynarodowych. Okręty wyposażone będą w zaawansowany napęd AIP z silnikami Stirlinga, co pozwoli na dłuższe utrzymywanie się pod wodą bez konieczności wynurzania, aczkolwiek dokładne specyfikacje tego systemu pozostają nieujawnione.
Czytaj więcej: https://portalstoczniowy.pl/program-orca-rewolucja-w-wojnie-podwodnej-us-navy-wprowadza-bezzalogowe-systemy-podwodne/
Przewidywana prędkość maksymalna na głębokościach wynosić ma około 20 węzłów, co czyni te okręty szybkimi i zwrotnymi na polu bitwy morskiej. Arsenale ofensywnym dominują sześć dziobowych wyrzutni torpedowych kalibru 533,4 mm, zdolnych do wystrzeliwania torped ciężkich, przypuszczalnie typu Yu-6, jak również pocisków przeciwokrętowych własnego projektu Babur-3 bądź chińskich YJ-82, znacząco podnoszących potencjał uderzeniowy tych jednostek.
Obecnie w skład floty podwodnej Pakistanu wchodzą trzy jednostki francuskiego typu Agosta 90B, które są sukcesywnie modernizowane, aby sprostać współczesnym wymaganiom bezpieczeństwa morskiego. Kontrakt na modernizację podpisany w 2016 roku z turecką firmą STM zaowocował już dostawą zmodernizowanego okrętu PNS Hamza w 2020 roku.
Okręty typu Agosta 90B, dzięki kadłubom z wytrzymałej stali 80 HLES są zdolne do operowania na głębszych wodach niż ich poprzednicy, typu Agosta 70. Zmodernizowane jednostki Khalid i Saad, a także Hamza – pierwszy okręt podwodny z napędem AIP zbudowany w południowej Azji – są wyposażone w zaawansowane systemy, które pozwalają na zwiększenie głębokości zanurzenia do 600 metrów oraz na zmniejszenie liczebności załogi.
Rozbudowa floty podwodnej Pakistanu typu Hangor jest nie tylko świadectwem rosnących ambicji tego kraju na arenie międzynarodowej, ale również kluczowym elementem w strategii zabezpieczania swoich interesów morskich. W kontekście dynamicznie zmieniającej się sytuacji geopolitycznej w tym regionie świata, nowe jednostki podwodne stanowić będą istotne wzmocnienie potencjału obronnego Pakistanu.
Autor: Mariusz Dasiewicz
Powiązane wpisy
Stocznia Szczecińska „Wulkan” i ekosystem przemysłowy
Stocznia Szczecińska „Wulkan” przestaje być kojarzona wyłącznie z wynajmem infrastruktury. Z deklaracji zarządu wynika, że zakład ma rozwijać się jako ośrodek produkcyjny oparty na partnerstwie z firmami prywatnymi, z jasno wskazanymi inwestycjami oraz ambicją realizacji jednostek „pod klucz” i stopniowego wejścia do łańcucha dostaw dla sektora zbrojeniowego.
W artykule
Stocznia Szczecińska „Wulkan” jako „rdzeń” ekosystemu
Do koncepcji Stoczni Szczecińskiej „Wulkan” jako ośrodka skupiającego i porządkującego potencjał przemysłowy regionu wracamy po kilku miesiącach przerwy. To dobry moment, by przypomnieć założenia modelu, który od początku miał odróżniać szczeciński zakład od klasycznego obrazu stoczni funkcjonującej w oderwaniu od otoczenia gospodarczego.
Szczeciński zakład buduje swoją opowieść wokół prostego założenia: w realiach dzisiejszego rynku przewagę daje sieć kompetencji, nie sama powierzchnia nabrzeży. Zarząd stoczni wskazuje, że na jej terenie działa blisko 70 firm, zaś razem z podmiotami współpracującymi z zewnątrz ma to być około 100 przedsiębiorstw tworzących środowisko wykonawcze. Ten model ma pozwalać na realizację projektów w formule partnerskiej, co w praktyce ma wzmacniać zdolność do pełnej obsługi zleceń, od przygotowania po wykonanie.
W tym ujęciu zakłady stoczniowe ze Szczecina stają się organizatorem pracy przemysłowej, który porządkuje procesy, koordynuje dostęp do infrastruktury, pilnuje kosztów, po czym składa kompetencje wielu podmiotów w jedną ofertę rynkową. Taki przekaz dobrze promuje Szczecin jako miejsce, w którym „da się zbudować projekt”, nie tylko „da się go gdzieś ulokować”.
240 mln zł na infrastrukturę. Inwestycja, która ma zmienić skalę
W planach inwestycyjnych pada konkretna liczba: 240 mln zł środków przewidzianych na rozwój infrastruktury. Największy strumień finansowania, blisko 170 mln zł, ma zostać skierowany na dokończenie budowy doku pływającego dla Morskiej Stoczni Remontowej „Gryfia”. Zarząd opisuje tę inwestycję jako przejętą w stanie niedokończonym, bez zapewnionego finansowania na finalizację, mimo wydatkowania znacznej części wcześniejszego budżetu. Termin wskazywany w wypowiedziach to 2027 rok.
Równolegle zapowiadane są inwestycje w zwiększenie mocy produkcyjnych stoczni: nowe hale, rozbudowa placów produkcyjnych, unowocześnianie parku maszynowego oraz stanowiska robocze pozwalające przyspieszyć prace. W komunikacji promocyjnej ten wątek ma istotną wartość, ponieważ pokazuje, że zakład nie opiera się na jednorazowym „porządku”, tylko buduje narzędzia pracy pod wzrost wolumenu.
Offshore i konstrukcje dla innych stoczni. Dwa kierunki, jeden mianownik
Z zapowiedzi zarządu wynika, że „Wulkan” chce wzmacniać trzy piony działalności. Pierwszy obejmuje produkcję dla offshore, w tym na potrzeby morskich farm wiatrowych oraz sektora oil & gas. Drugi dotyczy konstrukcji okrętowych, rozumianych jako duże elementy kadłubów i nadbudówek wykonywane dla innych stoczni w Europie. Trzeci filar ma pozostać związany z udostępnianiem infrastruktury firmom prywatnym, tylko w formule bardziej uporządkowanej.
Wątek offshore jest ważny promocyjnie z dwóch powodów. Pokazuje stabilny rynek zamówień, pokazuje też logikę rozwoju kompetencji. Rynek wymaga konstrukcji złożonych, powtarzalnych, realizowanych w terminie, co wymusza porządek produkcyjny. Dokładnie to ma potwierdzać narracja o dyscyplinie kosztowej i kontroli realizacji.
Powrót do jednostek „pod klucz”. Stawiacz pław jako projekt otwierający
W promocji zakładu szczególnie nośny jest temat budowy stawiacza boi i pław dla Urzędu Morskiego w Szczecinie. W wypowiedziach zarządu projekt przedstawiany jest jako krok w kierunku jednostek specjalistycznych, realizowany w ścisłej współpracy z partnerami przemysłowymi działającymi w otoczeniu stoczni. Pada tam również określenie „próba generalna”, która ma sprawdzić zgranie kooperantów, koordynację procesów oraz zdolność do prowadzenia budowy w formule „na gotowo”.
Istotne jest także to, czego stocznia nie obiecuje. W przekazie nie ma ambicji wejścia w rynek masowców czy tankowców. Pojawia się natomiast segment jednostek specjalistycznych, gdzie liczy się integracja, precyzja wykonania i zdolność do seryjnego powtarzania zamówień. Zarząd mówi też o analizie kolejnych projektów tego typu oraz celu pozyskania 5–7 jednostek do budowy na ten rok.
Partner przemysłowy zamiast „stoczni od okrętów wojennych”
W komunikacji pojawia się także wątek wejścia do sektora obronnego, choć w jasno określonych ramach. Stocznia nie deklaruje budowy okrętów wojennych „od A do Z”. Zarząd wskazuje rolę partnera przemysłowego, który może wspierać głównych wykonawców, dostarczając kadłuby, sekcje, komponenty lub kompletne jednostki pomocnicze i zabezpieczające.
W tym kontekście pojawia się termin „dual-use”, użyty w znaczeniu konstrukcji mogących pracować w zastosowaniach cywilnych, choć w razie potrzeby spełniać funkcje wsparcia w strukturach obronnych. Zarząd podkreśla też potrzebę uzyskania certyfikatów, koncesji i pozwoleń, co porządkuje przekaz i ogranicza ryzyko zbyt daleko idących deklaracji.
Kadry. Szczecin ma fachowców, brakuje dopływu nowych
Promocja zakładów nie może pomijać ludzi. W wypowiedziach zarządu pada liczba około 250 zatrudnionych w samej stoczni, przy jednoczesnym wskazaniu, że na terenie zakładu pracuje ponad 2000 osób w firmach funkcjonujących w jego otoczeniu. Ten obraz dobrze pasuje do modelu „ekosystemu”, w którym kompetencje nie zniknęły po upadku dużych podmiotów, tylko rozproszyły się po prywatnych przedsiębiorstwach.
Zarząd podkreśla, że Szczecin dysponuje dziś realnym zapleczem kompetencyjnym w obszarze produkcji morskiej i offshore, opartym na doświadczeniu tysięcy specjalistów pracujących w lokalnym przemyśle. Równolegle prowadzone są rozmowy z uczelniami oraz samorządem, których celem jest systemowe wzmacnianie zaplecza edukacyjnego i szkoleniowego, tak aby w perspektywie kolejnych dekad zapewnić ciągłość kompetencji i stabilny rozwój przemysłu okrętowego w regionie.
Przekaz promocyjny, który się broni
Z przekazanych informacji układa się spójna narracja promocyjna, w której Stocznia Szczecińska „Wulkan” wraca do przemysłu stoczniowego poprzez kilka równoległych działań: uporządkowanie finansów i portfela kontraktów, inwestycje infrastrukturalne z dokiem pływającym dla „Gryfii” jako projektem o największej wadze, rozwój produkcji offshore oraz stopniową odbudowę kompetencji w zakresie jednostek specjalistycznych realizowanych w formule „pod klucz”. Najbliższe miesiące pokażą, czy przy utrzymaniu tego kierunku i stabilnym otoczeniu rynkowym model partnerski, oparty na szerokiej grupie firm działających w otoczeniu stoczni, pozwoli w Szczecinie zbudować realny i trwały potencjał produkcyjny – na wzór tego, jaki przez lata konsekwentnie wypracowała sobie Stocznia Crist z Trójmiasta.
