NUSHIP Carpentaria – ostatni OPV typu Arafura w budowie
Opublikowane:
30 sierpnia, 2025
29 sierpnia w zakładach stoczniowych Civmec w Henderson (Zachodnia Australia) odbyła się uroczystość położenia stępki pod szósty i zarazem ostatni okręt patrolowy (OPV) typu Arafura dla Royal Australian Navy. Jednostka otrzyma nazwę NUSHIP Carpentaria, tym samym jej budowa kończy program SEA 1180 prowadzony w ramach australijskiej polityki przemysłowej w sektorze obronnym.
W artykule
W ceremonii uczestniczył kontradmirał Michael Houghton, szef programu okrętów patrolowych, który zgodnie z wieloletnią tradycją umieścił monetę pod stępką nowej jednostki. Jak podkreślił przedstawiciel australijskiej marynarki wojennej:
Położenie stępki to symboliczny moment w procesie budowy okrętu. Dla marynarki wojennej to akt przywiązania do tradycji, ale i znak nowego etapu życia jednostki na morzu.
Fot. Civmec/FB
Znaczenie programu OPV dla australijskiego przemysłu
Program budowy okrętów patrolowych typu Arafura to jeden z kluczowych filarów australijskiej strategii ciągłości produkcji jednostek nawodnych. Przedsięwzięcie tworzy miejsca pracy, wspiera rozwój lokalnych firm i pozwala na budowę kompetencji w krajowym przemyśle obronnym. Zgodnie z założeniami Canberry, inwestycje w programy okrętowe mają zapewnić do 2030 roku zatrudnienie dla około 8500 specjalistów w sektorze budowy i utrzymania jednostek nawodnych.
Jednostki typu Arafura stanowią uzupełnienie zdolności patrolowych sił morskich Australii, operując równolegle z patrolowcami typu Cape w wersji zmodernizowanej. Okręty tego typu są projektowane z myślą o prowadzeniu wielozadaniowych operacji – od patrolowania rozległej wyłącznej strefy ekonomicznej (EEZ), przez działania związane z ochroną granic morskich, aż po udział w misjach w ramach założeń nowej Strategii Obrony Narodowej.
Przebieg budowy i liczba jednostek
Dwie pierwsze jednostki tego typu – HMAS Arafura oraz NUSHIP Eyre – zbudowano w stoczni Osborne w Australii Południowej. Kolejne cztery, w tym właśnie Carpentaria, powstają już w Henderson na zachodnim wybrzeżu kraju. HMAS Arafurazostała oficjalnie wcielona do służby 28 czerwca 2025 roku, natomiast NUSHIP Eyre ma zostać przekazana odbiorcy jeszcze tego roku.
Charakterystyka OPV typu Arafura
Okręty patrolowe typu Arafura to konstrukcje o długości 80 m, szerokości 13 m i zanurzeniu około 4 m. Ich wyporność wynosi około 1640 ton. Kadłub przystosowano do działań na rozległych wodach oceanicznych, z maksymalnym zasięgiem wynoszącym 7400 km i prędkością sięgającą 20 węzłów.
Załoga podstawowa liczy 40 marynarzy, jednak okręt dysponuje miejscami dla dodatkowych 20 osób. Uzbrojenie składa się z armaty automatycznej kalibru 40 mm oraz dwóch karabinów maszynowych 12,7 mm.
Redukcja zamówienia i nowe priorytety australijskiej strategii morskiej
Zgodnie z pierwotnymi założeniami programu SEA 1180, Australijska Marynarka Wojenna miała otrzymać 12 jednostek patrolowych typu Arafura. Jednak obecny rząd – kierując się nowymi priorytetami – ograniczył zamówienie do sześciu egzemplarzy. Decyzja ta była pokłosiem zidentyfikowanych trudności integracyjnych (w tym w zakresie planowanego uzbrojenia głównego) oraz zmieniających się wymagań operacyjnych.
Canberra rozpoczęła poszukiwania jednostek o większym potencjale bojowym i lepiej przystosowanych do działań w środowisku rosnącego ryzyka. Jednocześnie potrzeba zwiększenia liczby kadłubów zdolnych do prowadzenia stałych operacji na rozległych wodach terytorialnych oraz w wyłącznej strefie ekonomicznej Australii pozostaje aktualna.
Coraz większą uwagę budzi bowiem rosnąca aktywność Marynarki Wojennej Chińskiej Republiki Ludowej (PLAN), której jednostki na początku 2025 roku przeprowadziły operację polegającą na opłynięciu całego kontynentu australijskiego. Towarzyszące manewrom strzelania ćwiczebne spotęgowały napięcie w regionie, budząc uzasadnione obawy władz w Canberze. Zdaniem ekspertów była to demonstracja siły, która skłoniła rząd Australii do wzmocnienia potencjału obronnego – zarówno poprzez rozwój nowych zdolności nawodnych, jak i pogłębienie współpracy w ramach sojuszu AUKUS.
Biorąc pod uwagę wczorajszy tekst, w którym pisaliśmy o ambitnym planie modernizacji Japońskich Morskich Sił Samoobrony (tekst w linku), wyraźnie widać, że działania Australii i Japonii układają się w spójną całość. Oba państwa reagują na rosnącą aktywność Marynarki Wojennej Chińskiej Republiki Ludowej, inwestując równolegle w nowe okręty, systemy bezzałogowe i wzmocnioną obronę wybrzeża. Indo-Pacyfik staje się dziś kluczowym teatrem rywalizacji morskiej, gdzie liczba kadłubów, potencjał uzbrojenia i zdolność do stałej obecności na morzu nabierają dla państw regionu fundamentalnego znaczenia.
Portal Stoczniowy to branżowy serwis informacyjny o przemyśle stoczniowym i marynarkach wojennych, a także innych tematach związanych z szeroko pojętym morzem.