Sieciocentryczne środowisko pola walki morskiej Navantii

3 listopada w hiszpańskim Centrum Doskonałości Systemów Morskich Navantii odbyła się pierwsza krajowa konferencja poświęcona rozwojowi sieciocentrycznego środowiska pola walki morskiej. Wydarzenie zgromadziło przedstawicieli Marynarki Wojennej Hiszpanii, przemysłu obronnego, uczelni oraz ośrodków badawczych.
W artykule
Spotkanie w San Fernando nie było jedynie przeglądem technologii, lecz potwierdzeniem kierunku rozwoju hiszpańskiej floty – w stronę pełnej integracji rozpoznania, łączności i dowodzenia w jednym, spójnym ekosystemie operacyjnym.
Kierunek: pełna integracja rozpoznania, łączności i dowodzenia
Organizatorzy konferencji zwracali uwagę, że budowa wspólnego środowiska wymiany danych w czasie rzeczywistym to jeden z filarów transformacji hiszpańskich sił morskich. Projekt ma zintegrować wszystkie elementy – od detekcji, przez świadomość sytuacyjną, po proces podejmowania decyzji w operacjach morskich.
Nowa architektura informacyjna będzie naturalnym otoczeniem dla kolejnej generacji systemu walki SCOMBA, opracowywanego przez Navantię i stosowanego już na okrętach Armada Española. W polskiej terminologii wojskowej mówimy o środowisku sieciocentrycznym lub architekturze wymiany informacji – odpowiedniku angielskiego pojęcia combat cloud, czyli chmurowego systemu łączenia sensorów i efektorów.
Analogiczne idee można odnaleźć w europejskim programie FCAS (Future Combat Air System), który w ujęciu lądowo-powietrznym realizuje ten sam cel – stworzenie „chmury danych” dla sił zbrojnych, w której informacja staje się bronią równie istotną jak pocisk czy radar.
Zmiana paradygmatu, nie tylko nowy zestaw technologii
W komunikacie Navantii podkreślono, że rozwój środowiska sieciocentrycznego nie jest prostą modernizacją techniczną, lecz zmianą paradygmatu prowadzenia działań morskich. Włączenie w proces Sztabu Obrony oraz struktur planistycznych ma zapewnić, by architektura systemu odpowiadała realnym potrzebom operacyjnym marynarki.
Podczas konferencji omawiano wyzwania związane z integracją łączności nowej generacji, zastosowaniem sztucznej inteligencji, systemów bezzałogowych oraz cyberbezpieczeństwa. Wnioski były spójne: o sukcesie całego projektu zdecyduje interoperacyjność i suwerenność technologiczna – zdolność do samodzielnego rozwijania i utrzymania kluczowych komponentów systemu dowodzenia.
To właśnie te elementy decydują dziś o przewadze flot zachodnich, które dzięki zintegrowanym systemom informacyjnym potrafią skracać czas reakcji z minut do sekund.
Suwerenność informacyjna na morzu i konsekwentny plan rozwoju Navantii
Wybór Centro de Excelencia w San Fernando jako miejsca prezentacji nie był przypadkowy. To tam Navantia rozwija kluczowe kompetencje w zakresie integracji systemów bojowych i przetwarzania danych w czasie rzeczywistym.
Podczas konferencji przedstawiono zarówno aktualny stan prac, jak i plan dalszej współpracy przemysłu z uczelniami technicznymi i ośrodkami badawczymi. Przekaz był jednoznaczny: sieciocentryczne środowisko pola walki morskiej ma stać się docelowym modelem funkcjonowania hiszpańskiej marynarki wojennej.
Z perspektywy bezpieczeństwa państwa oznacza to budowę odpornego, rozproszonego systemu wymiany informacji i wsparcia decyzji, łączącego sensory, efektory oraz węzły dowodzenia. Tak skonstruowany ekosystem zwiększa tempo obiegu danych, skraca łańcuch decyzyjny i pozwala maksymalnie wykorzystać potencjał platform załogowych i bezzałogowych w działaniach wielodomenowych.
Hiszpańska droga do nowoczesnej floty
Transformacja Navantii i Armada Española to przykład konsekwentnego podejścia do modernizacji – opartego nie na mnożeniu projektów, lecz na budowie spójnej architektury systemów. Hiszpanie udowadniają, że o sile marynarki XXI wieku nie decyduje już liczba jednostek, lecz jakość ich połączeń i zdolność do wymiany informacji w czasie rzeczywistym.
To w tym właśnie kierunku podąża dziś większość flot NATO – od Atlantyku po Bałtyk – gdzie „sieć” staje się nowym polem walki, a informacja bronią pierwszego uderzenia.
Zdolności sieciocentryczne stanowią uzupełnienie doświadczeń hiszpańskiej marynarki, widocznych m.in. podczas operacji Sea Guardian oraz działań ratowniczych w Perkins Cove.
Źródło: Navantia
Ochrona morskiej infrastruktury krytycznej. Energy Security Congress

15 stycznia 2026 roku Warszawa stanie się miejscem kluczowej debaty o bezpieczeństwie morskiej infrastruktury energetycznej. Podczas drugiej edycji Energy Security Congress eksperci administracji, sił zbrojnych, służb oraz przemysłu omówią realne zagrożenia wobec infrastruktury krytycznej na morzu oraz narzędzia jej skutecznej ochrony.
W artykule
Bezpieczeństwo morskiej infrastruktury w centrum debat Energy Security Congress
W ramach czterech dedykowanych sesji dyskusyjnych uczestnicy skupią się na koniecznych zmianach prawnych, współdziałaniu służb i sił zbrojnych, przeciwdziałaniu zagrożeniom fizycznym i cybernetycznym oraz na modelach finansowania inwestycji wzmacniających bezpieczeństwo morskich instalacji energetycznych.
Tegoroczna edycja kongresu rozpocznie się szczytem bezpieczeństwa energetycznego Polska–Litwa. W rozmowach wezmą udział ministrowie energii Polski i Litwy – Miłosz Motyka oraz Gabriel Gorbacevski – a także ministrowie obrony Paweł Zalewski i Tomas Godliauskas. Bezpieczeństwo Morza Bałtyckiego pozostaje dla obu państw priorytetem nie tylko w wymiarze militarnym czy gospodarczym, lecz także energetycznym. Drogą morską realizowane są dostawy ropy i gazu, ponadto Warszawa i Wilno planują dynamiczny rozwój morskiej energetyki wiatrowej.
Współpraca polsko-litewska obejmuje również infrastrukturę lądową. Oba kraje łączy gazociąg GIPL oraz most energetyczny LitPolLink. Po synchronizacji systemów elektroenergetycznych państw bałtyckich z siecią europejską Polska pełni istotną rolę stabilizatora systemu energetycznego Litwy, Łotwy i Estonii.
Nowe regulacje i instytucje w ochronie morskiej infrastruktury krytycznej
Podczas Energy Security Congress poruszony zostanie także temat przygotowywanej Ustawy o Zarządzaniu Kryzysowym oraz obowiązującej już ustawy „Bezpieczny Bałtyk”. W jej ramach przewidziano utworzenie Centrum Bezpieczeństwa Morskiego, którego operatorem będzie Straż Graniczna. Nowe regulacje przewidują również rozszerzenie uprawnień Marynarki Wojennej w zakresie ochrony morskiej infrastruktury krytycznej.
Kolejne sesje poświęcone będą wyzwaniom technologicznym i cybernetycznym oraz praktycznym aspektom finansowania projektów zwiększających odporność infrastruktury krytycznej. Kongres stworzy również przestrzeń do rozmów o współpracy sił zbrojnych i służb mundurowych z operatorami morskich farm wiatrowych.
Wydarzenie objęto honorowym patronatem Rządowego Centrum Bezpieczeństwa, Wiceprezesa Rady Ministrów Ministra Obrony Narodowej Władysława Kosiniaka-Kamysza, Ministra Spraw Zagranicznych, Ministerstwa Energii oraz Ministerstwa Cyfryzacji.
15 stycznia 2026 r.
Centralny Dom Technologii, ul. Krucza 50, Warszawa
Organizator: Klub Energetyczny
Agenda i rejestracja: EnergySecurityCongress.pl










