US Navy na Morzu Śródziemnym: strategiczne przegrupowania, akcje ewakuacyjne i rosnące zagrożenia

W obliczu rosnących napięć w regionie Morza Śródziemnego, wielozadaniowe okręty desantowe oraz Grupy Zadaniowe US Navy intensyfikują swoją obecność w regionie objętym wojną. Dwie jednostki desantowe oraz odpowiednie formacje Grup Zadaniowych zajmują strategiczne pozycje operacyjne skierowane w kierunku Izraela, stanowiąc ważny element wsparcia i zabezpieczenia w tym kluczowym obszarze.
W artykule
Przegrupowanie okrętów US Navy w rejonie Morza Śródziemnego
Dwa wielozadaniowe okręty desantowe USS Carter Hall i USS Bataan, stanowiące kluczowe jednostki Grupy Okrętów Desantowych Bataan, w zeszłym tygodniu opuściły swój rejon operacyjny na wodach Morza Arabskiego i udały się w stronę Morza Śródziemnego, jak potwierdzało Dowództwo Operacyjne US Navy. Eskalacja wojny w Izraelu doprowadziła do decyzji o skierowaniu w ten rejon grupy desantowej, na czele której stoi wielozadaniowy okręt desantowy USS Bataan (LHD 5). Chociaż jeszcze nie otrzymały formalnego rozkazu dotyczącego podjęcia działań w rejonie okalającym Izrael, istnieją spekulacje, że wkrótce zostaną one do niego skierowane.
USS Carter Hall i USS Bataan zostały rozmieszczone w rejonie Bliskiego Wschodu w czerwcu b.r. jako zespół sił morskich US Navy mających na celu zabezpieczenie tras żeglugowych w cieśninie Ormuz przed potencjalnymi działaniami dywersyjnymi ze strony Iranu. Na pokładach transportują one elitarne jednostki marines oraz eskadry wsparcia lotniczego z 26. Morskiej Jednostki Ekspedycyjnej.
W sierpniu tego roku, w ramach reorganizacji sił, USS Mesa Verde otrzymał rozkaz odłączenia się od okrętów USS Carter Hall i USS Bataan i przegrupowania w kierunku Europy. Po podziale flotylli, jednostki ekspedycyjne piechoty morskiej również zostały rozmieszczone w celu optymalizacji potencjału bojowego na różnych okrętach. W sytuacji, gdyby rozkazy wymagały przegrupowania sił z USS Mesa Verde, Carter Hall i Bataan oraz jednostki piechoty morskiej zostaną ponownie zintegrowane.
Ewakuacja obywateli USA
Jednostki te utrzymują się w najwyższym stopniu gotowości bojowej, aby w razie konieczności wesprzeć trwającą od dwóch tygodni ewakuację amerykańskich obywateli. Departament Stanu poinformował, że przygotował dla obywateli USA i ich rodzin ponad 4 tysiące miejsc w transporcie lotniczym i morskim, zarezerwowanych przez rząd Stanów Zjednoczonych.
Jeśli wszystkie trzy okręty desantowe przesuną się do wschodniej strefy Morza Śródziemnego, zwiększy to potencjał bojowy w rejonie u wybrzeży Izraela. Jedna z Grup Zadaniowych Gerald R. Ford (GRFCSG) już wzmacnia tamtejszy potencjał operacyjny, a druga jest w trakcie przemieszczania w ten region. Wzmocnie 2400 marines przyniesie dodatkowy aspekt taktyczny. Należy wspomnieć, iż wysłane jednostki Marines, są wyspecjalizowane w operacjach specjalnych, jak reagowanie w sytuacjach kryzysowych.
Ostatnie działania niszczyciela USS Carney
Morze Czerwone, zwłaszcza rejon Zatoki Ormuz, stało się ostatnio miejscem wzmożonej aktywności piratów, przemytników oraz innych potencjalnych zagrożeń dla bezpiecznej żeglugi. Kluczową rolę w tym niepokojącym trendzie odgrywa Iran, którego jednostki morskie wielokrotnie próbowały zatrzymać tankowce, powodując tym samym poważne napięcia w regionie. Siły koalicyjne, do których należy także US Navy, wielokrotnie interweniowały w celu zapobiegania takim próbom.
19 października br., w godzinach wieczornych, załoga niszczyciela USS Carney (DDG-64) zaobserwowała i zidentyfikowała w powietrzu kierowane zdalnie rakiety oraz drony. Pomimo początkowych informacji o zestrzeleniu trzech obiektów, faktyczna liczba zneutralizowanych zagrożeń wyniosła 11, w tym aż osiem dronów. Wykorzystano do tego rakietę typu Standard Missile-2. Cała operacja przebiegła bez żadnych strat po stronie amerykańskiej.
Działania te nie tylko były dowodem skuteczności i gotowości bojowej amerykańskich sił morskich, ale także wskazówką co do potencjalnego źródła zagrożenia. Analiza trajektorii lotu rakiet sugeruje, że mogły być one wymierzone w Izrael i wystrzelone z terenu Jemenu, gdzie działają rebelianci Houthi, znani z antyizraelskich postaw.
Jest to pierwszy przypadek w historii, kiedy okręt US Navy na Bliskim Wschodzie zestrzelił pociski rakietowe i drony, które nie były bezpośrednio wycelowane w jednostkę. Te informacje pokazują, że mimo pozornej odległości geograficznej, region Bliskiego Wschodu jest nierozerwalnie połączony i sytuacja w jednym kraju może wpłynąć na bezpieczeństwo w innym.
Znaczenie US Navy dla bezpieczeństwa w regionie
W świetle tych wydarzeń, rola USS Carney oraz innych jednostek US Navy w regionie jest kluczowa dla zapewnienia bezpieczeństwa żeglugi oraz wsparcia sojuszników USA w regionie, takich jak Izrael. Obecność jednostek morskich w rejonie jest nie tylko demonstracją siły, ale również znakiem determinacji Stanów Zjednoczonych w dążeniu do utrzymania pokoju i stabilności w tym newralgicznym punkcie świata.
Autor: Marcin Szywała

Przeładunki w Porcie Gdańsk w 2025 roku. Rekord w kontenerach

Port Gdańsk zakończył 2025 rok bardzo dobrym wynikiem przeładunkowym, potwierdzając utrzymującą się tendencję wzrostową. W minionym roku w największym polskim porcie morskim przeładowano łącznie 80,4 mln ton ładunków, czyli o blisko 4 proc. więcej niż w 2024 roku, gdy wolumen wyniósł 77,4 mln ton.
W artykule
Wzrost przeładunków znalazł odzwierciedlenie również w statystyce zawinięć. W 2025 roku do portu zawinęło łącznie 4394 statków, co oznacza wzrost o 4,2 proc. rok do roku. Liczba statków handlowych osiągnęła poziom 3650 jednostek, notując wzrost o 2,5 proc. Jednocześnie średnie GT statków handlowych wzrosło o 3,8 proc., co potwierdza rosnące wykorzystanie infrastruktury głębokowodnej portu.
Paliwa płynne filarem działalności portu
Największą grupą ładunkową w strukturze przeładunków Portu Gdańsk pozostają paliwa płynne. W 2025 roku ich wolumen wyniósł 39,6 mln ton, co oznacza wzrost o 0,4 proc. w porównaniu z rokiem poprzednim. Paliwa płynne odpowiadały za 49,3 proc. całkowitych przeładunków portu, pozostając kluczowym elementem jego działalności oraz istotnym ogniwem krajowego systemu bezpieczeństwa energetycznego.
Przeładunki ropy naftowej realizowane przez Naftoport osiągnęły poziom 37,4 mln ton wobec 36,6 mln ton rok wcześniej, co stanowi najlepszy wynik w historii terminalu. W 2025 roku Naftoport obsłużył 379 statków z ropą naftową oraz 84 statki z produktami naftowymi.
Drobnica i kontenery głównym motorem wzrostu
Drugą najważniejszą grupą ładunkową w 2025 roku była drobnica. Jej wolumen wzrósł z 23,3 mln ton w 2024 roku do 27,2 mln ton w roku 2025, co oznacza wzrost o 16,6 proc. Udział drobnicy w przeładunkach ogółem wyniósł 33,8 proc., potwierdzając rosnące znaczenie tej grupy dla dalszego rozwoju portu.
Szczególnie dobre wyniki osiągnięto w segmencie kontenerowym. W 2025 roku w terminalach kontenerowych przeładowano niemal 2,8 mln TEU, czyli o 23 proc. więcej niż rok wcześniej. W samym Baltic Hub przeładowano 2 766 475 TEU. Równocześnie masa przeładowanych ładunków kontenerowych wzrosła o 18 proc., osiągając poziom 24 mln ton.
Zróżnicowane wyniki w ładunkach masowych
W segmencie ładunków masowych suchych odnotowano wyraźne zróżnicowanie wyników. Kolejny rok z rzędu zmniejszyły się przeładunki węgla, które spadły o 10,8 proc. w stosunku do 2024 roku, osiągając poziom blisko 7 mln ton. Udział węgla w strukturze ładunkowej portu wyniósł 8,7 proc., co potwierdza jego malejącą rolę w krajowym miksie energetycznym.
Odmiennie kształtowała się sytuacja w przypadku rudy, której przeładunki wzrosły o 12 proc., do poziomu 326,7 tys. ton. Wzrost o 8,5 proc. odnotowano również w kategorii innych ładunków masowych suchych, których wolumen osiągnął 3,7 mln ton.
Spadki dotyczyły natomiast drewna, którego przeładunki zmniejszyły się o 56,5 proc., do 31,2 tys. ton, oraz zbóż, gdzie wolumen obniżył się o 14,8 proc., do około 2,5 mln ton.
W 2025 roku spadek zanotowano także w segmencie ro-ro. Liczba obsłużonych pojazdów zmniejszyła się o 15 proc., do poziomu 118 tys. sztuk.
Stabilny ruch pasażerski
Pozytywnie kształtowały się wyniki w segmencie pasażerskim. W 2025 roku Port Gdańsk obsłużył 171,4 tys. pasażerów, co oznacza wzrost o 3,1 proc. w porównaniu z 2024 rokiem. W ciągu roku odnotowano 266 zawinięć promów oraz 57 zawinięć wycieczkowców, co potwierdza stabilne zainteresowanie połączeniami promowymi oraz ruchem turystycznym.
Inwestycje jako fundament dalszego rozwoju
Wyniki osiągnięte przez Port Gdańsk w 2025 roku potwierdzają zdolność portu do adaptacji i budowania odporności na zmieniające się uwarunkowania w międzynarodowym obrocie morskim i łańcuchach dostaw.
Dorota Pyć, prezes Portu Gdańsk
Rok 2025 przyniósł także istotny impuls inwestycyjny. W Naftoporcie rozpoczęła się budowa szóstego stanowiska przeładunkowego paliw płynnych, które będzie drugim stanowiskiem przystosowanym do obsługi największych zbiornikowców świata o długości ponad 300 metrów i zanurzeniu do 15 metrów. W Porcie Gdańsk realizowana jest również budowa terminalu instalacyjnego dla morskich farm wiatrowych, pływającego terminalu gazowego FSRU oraz rozbudowa nabrzeży w Porcie Wewnętrznym. W 2025 roku zakończono także kluczowe inwestycje, w tym budowę terminalu T3 w Baltic Hub oraz rozbudowę Nabrzeża Bytomskiego.
Połączenie stabilnych wyników operacyjnych z konsekwentnie realizowanymi inwestycjami infrastrukturalnymi wzmacnia pozycję Portu Gdańsk jako jednego z kluczowych węzłów transportowych w regionie Morza Bałtyckiego oraz istotnego elementu europejskiego systemu transportowego.










