US Navy na Morzu Śródziemnym: strategiczne przegrupowania, akcje ewakuacyjne i rosnące zagrożenia

W obliczu rosnących napięć w regionie Morza Śródziemnego, wielozadaniowe okręty desantowe oraz Grupy Zadaniowe US Navy intensyfikują swoją obecność w regionie objętym wojną. Dwie jednostki desantowe oraz odpowiednie formacje Grup Zadaniowych zajmują strategiczne pozycje operacyjne skierowane w kierunku Izraela, stanowiąc ważny element wsparcia i zabezpieczenia w tym kluczowym obszarze.
W artykule
Przegrupowanie okrętów US Navy w rejonie Morza Śródziemnego
Dwa wielozadaniowe okręty desantowe USS Carter Hall i USS Bataan, stanowiące kluczowe jednostki Grupy Okrętów Desantowych Bataan, w zeszłym tygodniu opuściły swój rejon operacyjny na wodach Morza Arabskiego i udały się w stronę Morza Śródziemnego, jak potwierdzało Dowództwo Operacyjne US Navy. Eskalacja wojny w Izraelu doprowadziła do decyzji o skierowaniu w ten rejon grupy desantowej, na czele której stoi wielozadaniowy okręt desantowy USS Bataan (LHD 5). Chociaż jeszcze nie otrzymały formalnego rozkazu dotyczącego podjęcia działań w rejonie okalającym Izrael, istnieją spekulacje, że wkrótce zostaną one do niego skierowane.
USS Carter Hall i USS Bataan zostały rozmieszczone w rejonie Bliskiego Wschodu w czerwcu b.r. jako zespół sił morskich US Navy mających na celu zabezpieczenie tras żeglugowych w cieśninie Ormuz przed potencjalnymi działaniami dywersyjnymi ze strony Iranu. Na pokładach transportują one elitarne jednostki marines oraz eskadry wsparcia lotniczego z 26. Morskiej Jednostki Ekspedycyjnej.
W sierpniu tego roku, w ramach reorganizacji sił, USS Mesa Verde otrzymał rozkaz odłączenia się od okrętów USS Carter Hall i USS Bataan i przegrupowania w kierunku Europy. Po podziale flotylli, jednostki ekspedycyjne piechoty morskiej również zostały rozmieszczone w celu optymalizacji potencjału bojowego na różnych okrętach. W sytuacji, gdyby rozkazy wymagały przegrupowania sił z USS Mesa Verde, Carter Hall i Bataan oraz jednostki piechoty morskiej zostaną ponownie zintegrowane.
Ewakuacja obywateli USA
Jednostki te utrzymują się w najwyższym stopniu gotowości bojowej, aby w razie konieczności wesprzeć trwającą od dwóch tygodni ewakuację amerykańskich obywateli. Departament Stanu poinformował, że przygotował dla obywateli USA i ich rodzin ponad 4 tysiące miejsc w transporcie lotniczym i morskim, zarezerwowanych przez rząd Stanów Zjednoczonych.
Jeśli wszystkie trzy okręty desantowe przesuną się do wschodniej strefy Morza Śródziemnego, zwiększy to potencjał bojowy w rejonie u wybrzeży Izraela. Jedna z Grup Zadaniowych Gerald R. Ford (GRFCSG) już wzmacnia tamtejszy potencjał operacyjny, a druga jest w trakcie przemieszczania w ten region. Wzmocnie 2400 marines przyniesie dodatkowy aspekt taktyczny. Należy wspomnieć, iż wysłane jednostki Marines, są wyspecjalizowane w operacjach specjalnych, jak reagowanie w sytuacjach kryzysowych.
Ostatnie działania niszczyciela USS Carney
Morze Czerwone, zwłaszcza rejon Zatoki Ormuz, stało się ostatnio miejscem wzmożonej aktywności piratów, przemytników oraz innych potencjalnych zagrożeń dla bezpiecznej żeglugi. Kluczową rolę w tym niepokojącym trendzie odgrywa Iran, którego jednostki morskie wielokrotnie próbowały zatrzymać tankowce, powodując tym samym poważne napięcia w regionie. Siły koalicyjne, do których należy także US Navy, wielokrotnie interweniowały w celu zapobiegania takim próbom.
19 października br., w godzinach wieczornych, załoga niszczyciela USS Carney (DDG-64) zaobserwowała i zidentyfikowała w powietrzu kierowane zdalnie rakiety oraz drony. Pomimo początkowych informacji o zestrzeleniu trzech obiektów, faktyczna liczba zneutralizowanych zagrożeń wyniosła 11, w tym aż osiem dronów. Wykorzystano do tego rakietę typu Standard Missile-2. Cała operacja przebiegła bez żadnych strat po stronie amerykańskiej.
Działania te nie tylko były dowodem skuteczności i gotowości bojowej amerykańskich sił morskich, ale także wskazówką co do potencjalnego źródła zagrożenia. Analiza trajektorii lotu rakiet sugeruje, że mogły być one wymierzone w Izrael i wystrzelone z terenu Jemenu, gdzie działają rebelianci Houthi, znani z antyizraelskich postaw.
Jest to pierwszy przypadek w historii, kiedy okręt US Navy na Bliskim Wschodzie zestrzelił pociski rakietowe i drony, które nie były bezpośrednio wycelowane w jednostkę. Te informacje pokazują, że mimo pozornej odległości geograficznej, region Bliskiego Wschodu jest nierozerwalnie połączony i sytuacja w jednym kraju może wpłynąć na bezpieczeństwo w innym.
Znaczenie US Navy dla bezpieczeństwa w regionie
W świetle tych wydarzeń, rola USS Carney oraz innych jednostek US Navy w regionie jest kluczowa dla zapewnienia bezpieczeństwa żeglugi oraz wsparcia sojuszników USA w regionie, takich jak Izrael. Obecność jednostek morskich w rejonie jest nie tylko demonstracją siły, ale również znakiem determinacji Stanów Zjednoczonych w dążeniu do utrzymania pokoju i stabilności w tym newralgicznym punkcie świata.
Autor: Marcin Szywała

Bezpieczny Bałtyk. Marynarka Wojenna z nowymi kompetencjami na morzu

Prezydent Karol Nawrocki podpisał dziś, w piątek 9 stycznia, tzw. ustawę o bezpiecznym Bałtyku. Nowe przepisy znacząco porządkują zasady użycia sił morskich oraz rozszerzają katalog uprawnień Marynarki Wojennej na Bałtyku i poza polskimi wodami terytorialnymi.
W artykule
Nowe ramy działania Marynarki Wojennej na morzu dzięki ustawie
Podpisana ustawa formalnie nosi nazwę ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu usprawnienia działań Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej na wypadek zagrożenia bezpieczeństwa państwa na polskich obszarach morskich oraz zapewnienia bezpieczeństwa na Morzu Bałtyckim. W praktyce dokument reguluje sposób reagowania wojska, Straży Granicznej oraz Policji w środowisku morskim i powietrznym.
Kluczowy nacisk położono na zadania związane z monitorowaniem sytuacji na Bałtyku oraz ochroną infrastruktury krytycznej, obejmującej między innymi instalacje energetyczne i obiekty o znaczeniu strategicznym dla państwa.
Ochrona infrastruktury i użycie uzbrojenia
Ustawa wprowadza jednoznaczne zapisy umożliwiające użycie uzbrojenia przez jednostki Marynarki Wojennej oraz lotnictwo wojskowe w sytuacjach związanych z obroną infrastruktury krytycznej, samoobroną oraz ochroną innych wojskowych statków powietrznych i okrętów, a także jednostek Straży Granicznej i Policji.
W sytuacjach nagłych decyzja o otwarciu ognia może zostać podjęta przez dowódcę okrętu lub statku powietrznego po uzyskaniu zgody Dowódcy Operacyjnego Rodzajów Sił Zbrojnych. Rozwiązanie to ma skrócić czas reakcji w warunkach dynamicznie rozwijającego się zagrożenia.
Marynarka Wojenna poza wodami terytorialnymi
Istotną zmianą jest rozszerzenie katalogu przesłanek umożliwiających użycie Sił Zbrojnych RP poza granicami państwa. Obok dotychczasowych zadań, takich jak udział w misjach pokojowych czy wsparcie sojuszników, pojawiła się możliwość prowadzenia działań służących wzmocnieniu bezpieczeństwa Rzeczypospolitej Polskiej.
W praktyce oznacza to, że okręty Marynarki Wojennej mogą realizować zadania monitorowania bezpieczeństwa także na wodach międzynarodowych Bałtyku, bez konieczności każdorazowego uruchamiania długotrwałej procedury decyzyjnej.
Decyzja MON bez udziału prezydenta
Jednym z kluczowych rozwiązań wprowadzonych ustawą jest możliwość kierowania okrętów Marynarki Wojennej na wody międzynarodowe na podstawie decyzji Ministra Obrony Narodowej, bez angażowania głowy państwa. Do tej pory podobne działania wymagały postanowienia prezydenta, co w praktyce wydłużało proces decyzyjny i utrudniało szybkie reagowanie na zagrożenia na morzu, które dziś mają charakter nagły, trudny do jednoznacznej identyfikacji i wymagają natychmiastowej odpowiedzi.
Podczas prac parlamentarnych zapis ten był krytykowany przez część opozycji oraz przedstawicieli Biura Bezpieczeństwa Narodowego. Argumenty te miały jednak charakter przede wszystkim ustrojowy. Z punktu widzenia bezpieczeństwa morskiego decydujące znaczenie ma czas reakcji. Bałtyk jest akwenem niewielkim, silnie nasyconym infrastrukturą krytyczną i intensywnym ruchem jednostek cywilnych oraz wojskowych. W takich warunkach zdolność do natychmiastowego podjęcia decyzji o wyjściu okrętu w morze stanowi nie przywilej, lecz warunek skutecznego działania.
Nowe kompetencje Marynarki Wojennej i Straży Granicznej
Ustawa przyznaje jednostkom Marynarki Wojennej uprawnienia zbliżone do tych, którymi dysponuje obecnie Straż Graniczna. Dotyczy to między innymi możliwości kontrolowania obcych statków w sytuacjach uzasadnionych względami obronności lub bezpieczeństwa państwa, w tym podczas przepływu obcych jednostek przez polskie obszary morskie.
Jednocześnie kompetencje Straży Granicznej, takie jak zatrzymywanie statków czy kierowanie ich do wskazanego portu, zostały wyraźnie powiązane z zadaniami ochrony infrastruktury krytycznej na morzu.
Wejście w życie przepisów
Zgodnie z zapisami ustawy nowe regulacje wejdą w życie po upływie 14 dni od momentu ogłoszenia w Dzienniku Ustaw. Oznacza to szybkie rozpoczęcie obowiązywania nowych zasad działania Marynarki Wojennej w jednym z najbardziej wrażliwych obszarów bezpieczeństwa państwa, jakim pozostaje Morze Bałtyckie.










