Port zewnętrzny w Ustce z potencjałem obronnym

Wokół planowanej budowy portu zewnętrznego w Ustce narosło w ostatnich tygodniach wiele interpretacji. Jedne mówiły o inwestycji o charakterze militarnym, inne wskazywały na rozwój zaplecza dla morskiej energetyki wiatrowej. Oficjalne stanowisko Urzędu Morskiego w Gdyni pozwala uporządkować te informacje.

Port zewnętrzny – dokumentacja gotowa, decyzja środowiskowa wydana

Budowa portu zewnętrznego nie jest już koncepcją szkicowaną na mapach. Od kilku lat trwa etap przygotowawczy obejmujący pełne zaplecze analityczne i projektowe. Powstała koncepcja inwestycji, wykonano analizy falowania i symulacje nawigacyjne ruchu statków, przeprowadzono roczne monitoringi środowiskowe – zarówno ornitologiczne, jak i ichtiologiczne.

Opracowano Program Funkcjonalno-Użytkowy wraz z częścią kosztową. Uzyskano decyzje dotyczące robót geologicznych oraz wznoszenia sztucznych wysp i konstrukcji w polskich obszarach morskich. Sporządzono raport oddziaływania na środowisko. Kluczowym momentem było uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach pod koniec lipca 2025 roku.

Obecnie konieczne jest przeprowadzenie szczegółowych badań geologicznych i zatwierdzenie dokumentacji geologiczno-inżynierskiej. Koszt tego etapu szacowany jest na kilkanaście milionów złotych.

Projekt zakłada realizację inwestycji etapami. W planach znajduje się budowa toru podejściowego i wejścia do awanportu, utworzenie północnej części portu – awanportu o powierzchni blisko 19 hektarów, południowego basenu portowego o powierzchni ponad 15 hektarów oraz rozbudowa toru podejściowego i terminali.

Dokumentacja dopuszcza możliwość wykorzystania części infrastruktury w celach związanych z bezpieczeństwem państwa. Zasadniczym kierunkiem rozwoju pozostaje jednak funkcja serwisowa dla morskich farm wiatrowych.

Całkowita wartość projektu portu zewnętrznego szacowana jest na około 2 miliardy złotych. Źródła finansowania nie zostały jeszcze określone.

Falochrony – inwestycja już realizowana

Podczas gdy port zewnętrzny pozostaje na etapie przygotowawczym, modernizacja falochronów weszła w fazę realizacyjną. W czerwcu 2025 roku podpisano umowę na kompleksowy remont Falochronu Wschodniego i Zachodniego wraz z infrastrukturą towarzyszącą.

Ponad 120-letnie konstrukcje przez dekady eksploatacji w wymagających warunkach morskich uległy znacznemu zużyciu. Ich przebudowa ma kluczowe znaczenie dla ograniczenia falowania w awanporcie i wewnątrz portu, co bezpośrednio przełoży się na poprawę warunków manewrowych i operacyjnych.

Zakres robót obejmuje m.in. wydłużenie i wzmocnienie obu falochronów, budowę i odtworzenie ostróg, wykonanie narzutów kamiennych, remont nabrzeża Niskiego oraz slipu, a także montaż nowego wyposażenia hydrotechnicznego i nawigacyjnego.

Modernizacja umożliwi utworzenie w istniejącym porcie morskiego terminalu serwisowego offshore przeznaczonego do obsługi floty pracującej przy morskich farmach wiatrowych.

Łączna wartość podpisanych umów na remont falochronów przekracza 100 milionów złotych. Cały projekt budowy terminalu serwisowego offshore w Ustce, finansowany ze środków Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności, przekracza 269 milionów złotych. Obejmuje on również prace podczyszczeniowe oraz planowane wydobycie wraku pogłębiarki zalegającej przy falochronie wschodnim od ponad 25 lat.

Ustka w nowej roli

Realizowane i przygotowywane przedsięwzięcia wpisują się w szerszy proces przekształcania niewielkiego portu rybackiego w element infrastruktury o znaczeniu ponadregionalnym. Morsk energetyka wiatrowa pozostaje głównym impulsem inwestycyjnym. Dokumentacja projektowa uwzględnia również możliwość wykorzystania części infrastruktury w obszarze bezpieczeństwa państwa.

Tym samym Ustka wchodzi w etap, w którym decyzje inwestycyjne będą miały wpływ nie tylko na lokalną gospodarkę, lecz także na kształt morskiej infrastruktury energetycznej w Polsce oraz wymiar bezpieczeństwa naszego państwa.

Równolegle: inwestycje w Łebie

Urząd Morski w Gdyni prowadzi równolegle prace przygotowawcze do przebudowy wejścia do portu w Łebie. Nowy układ falochronów, bezpieczniejszy tor podejściowy oraz nowoczesne oznakowanie nawigacyjne mają znacząco poprawić dostępność portu od strony morza. Wartość podpisanego kontraktu wynosi ok. 132 mln zł.

Trwa również modernizacja nabrzeża Maltańskiego oraz pirsu o łącznej długości 140 metrów. Zakres robót obejmuje kompleksową przebudowę konstrukcji hydrotechnicznych, co ma przełożyć się na poprawę funkcjonalności portu, skrócenie czasu reakcji służb ratowniczych oraz zwiększenie bezpieczeństwa załóg i środowiska morskiego.

Dodatkowo prowadzone są bieżące prace podczyszczające tor podejściowy, zapewniające utrzymanie odpowiednich głębokości. Wydobyty urobek zostanie wykorzystany do wzmocnienia linii brzegowej, co wpisuje się w kompleksowe podejście do ochrony infrastruktury portowej i wybrzeża.

W ostatnich tygodniach w części polskich mediów projekt budowy portu zewnętrznego w Ustce przedstawiany był jako przedsięwzięcie o charakterze wyłącznie militarnym, określane nawet mianem „portu wojennego pod potrzeby NATO”. Tymczasem informacje przekazane przez Urząd Morski w Gdyni pokazują bardziej złożony obraz inwestycji. Z oficjalnego stanowiska wynika, że zasadniczym kierunkiem rozwoju pozostaje funkcja serwisowa dla morskiej energetyki wiatrowej. Dokumentacja projektowa dopuszcza możliwość wykorzystania części infrastruktury w celach obronnych, lecz nie stanowi to głównego założenia całego przedsięwzięcia.

Redakcja Portalu Stoczniowego dziękuje Pani Magdalenie Kierzkowskiej, Rzecznik Prasowej Urzędu Morskiego w Gdyni, za przekazanie zdjęć i materiałów dotyczących inwestycji realizowanych w Łebie i usteckim porcie.