Partnerzy portalu
Partnerzy portalu
Litwa i Łotwa zamawia kutry szturmowe CFMAC
Litwa i Łotwa podpisały umowę z fińską firmą Marine Alutech Oy Ab na zakup kutrów szturmowych. Celem tej współpracy jest wzmocnienie zdolności bezpieczeństwa obu krajów na wodach przybrzeżnych Morza Bałtyckiego.
W artykule
Trójstronna umowa na rzecz nowych kutrów szturmowych CFMAC
7 kwietnia Krašto apsaugos resursų agentūra – litewska instytucja zakupów obronnych podległa Ministerstwu Obrony – oraz łotewskie Narodowe Centrum Logistyki i Zaopatrzenia podpisały z fińską firmą Marine Alutech Oy Ab umowę inicjującą program CFMAC (Common Future Multipurpose Attack Craft). Porozumienie otwiera pierwszy etap rozwoju nowych wielozadaniowych kutrów szturmowych, opartych na sprawdzonym projekcie Watercat M18.
Sprawdzona baza fińska, nowe ambicje bałtyckie
Projekt konstrukcyjny, znany w fińskiej marynarce wojennej jako typ Jehu, wyróżnia się niewielkim zanurzeniem (1,1 m) oraz zastosowaniem napędu strugowodnego, umożliwiającego osiąganie prędkości ponad 40 węzłów. Dzięki temu jednostki mogą operować na akwenach przybrzeżnych i lagunowych, typowych dla Morza Bałtyckiego.
Zgodnie z komunikatem Ministerstwa Obrony Litwy, Wilno pozyska dwa kutry CFMAC za łączną kwotę 22 mln euro. Pozostałe szczegóły dotyczące liczby jednostek dla strony łotewskiej nie zostały ujawnione.
Zgodnie z przeznaczeniem operacyjnym, jednostki będą użytkowane przez litewski Batalion Obrony Wybrzeża. Ich główny rejon działania obejmie rozciągający się od Zatoki Fińskiej po Zalew Kuroński pas litewskiego wybrzeża, w tym okolice granicy z Federacją Rosyjską.
Program CFMAC został zaprojektowany w sposób otwarty, co pozwala na dołączenie kolejnych państw zainteresowanych tego typu rozwiązaniami, o ile ich wymagania operacyjne będą spójne z założeniami projektu oraz zaakceptowane przez obecnych uczestników.
Nowoczesne uzbrojenie i szerokie spektrum zadań
Jednostki zostaną uzbrojone w wyrzutnie kierowanych pocisków Spike NLOS od Rafael Advanced Defence Systems, zapewniające możliwość rażenia celów oddalonych nawet o 25 km. Otrzymają także zdalnie sterowane moduły ogniowe z wkm, a ich konstrukcja umożliwia realizację szeregu operacji – od transportu i desantu, przez ewakuację medyczną, aż po misje patrolowe, eskortowe, minowe i wsparcia ogniowego.
Litewska perspektywa: bezpieczeństwo regionu w nowym wymiarze
Nowe kutry znacząco zwiększą zdolności naszej marynarki do reagowania na zagrożenia w rejonie Bałtyku. To także dowód, że państwa bałtyckie, choć różnej wielkości i potencjału, potrafią tworzyć wspólne projekty obronne, przekładające się na realne bezpieczeństwo całego regionu.
Dovilė Šakalienė, minister obrony Litwy
Wspomniany format – zyskuje w ostatnich latach na znaczeniu również w kontekście morskiej współpracy obronnej. Chociaż Finlandia formalnie nie należy do tego grona, projekt CFMAC stanowi przykład szerszego, praktycznego partnerstwa w regionie, które może obejmować zarówno członków Inicjatywy, jak i państwa NATO.
Nowe możliwości dla przemysłu obronnego
Porozumienie z Marine Alutech to nie tylko zakup gotowych jednostek – to również szansa na długofalową współpracę przemysłową. Dla Litwy i Łotwy oznacza to możliwość pozyskiwania know-how w zakresie konstrukcji lekkich jednostek szturmowych. W dalszej perspektywie umożliwi to również rozwój zdolności technicznych związanych z ich utrzymaniem oraz modernizacją na poziomie krajowym.
Litwa zwiększa wydatki na obronność
Realizacja programu CFMAC wpisuje się w szerszą strategię rozwoju narodowych zdolności obronnych Litwy. W odpowiedzi na rosnące zagrożenia na wschodniej flance NATO, Wilno zapowiedziało zwiększenie wydatków obronnych do poziomu 5–6% PKB w latach 2026–2030. Taki poziom inwestycji ma umożliwić realizację kluczowych programów zbrojeniowych oraz wzmocnić pozycję Litwy jako wiarygodnego członka Sojuszu Północnoatlantyckiego.
Źródło: The Defense Post/MD
Powiązane wpisy
Przeładunki w Porcie Gdańsk w 2025 roku. Rekord w kontenerach
Port Gdańsk zakończył 2025 rok bardzo dobrym wynikiem przeładunkowym, potwierdzając utrzymującą się tendencję wzrostową. W minionym roku w największym polskim porcie morskim przeładowano łącznie 80,4 mln ton ładunków, czyli o blisko 4 proc. więcej niż w 2024 roku, gdy wolumen wyniósł 77,4 mln ton.
W artykule
Wzrost przeładunków znalazł odzwierciedlenie również w statystyce zawinięć. W 2025 roku do portu zawinęło łącznie 4394 statków, co oznacza wzrost o 4,2 proc. rok do roku. Liczba statków handlowych osiągnęła poziom 3650 jednostek, notując wzrost o 2,5 proc. Jednocześnie średnie GT statków handlowych wzrosło o 3,8 proc., co potwierdza rosnące wykorzystanie infrastruktury głębokowodnej portu.
Paliwa płynne filarem działalności portu
Największą grupą ładunkową w strukturze przeładunków Portu Gdańsk pozostają paliwa płynne. W 2025 roku ich wolumen wyniósł 39,6 mln ton, co oznacza wzrost o 0,4 proc. w porównaniu z rokiem poprzednim. Paliwa płynne odpowiadały za 49,3 proc. całkowitych przeładunków portu, pozostając kluczowym elementem jego działalności oraz istotnym ogniwem krajowego systemu bezpieczeństwa energetycznego.
Przeładunki ropy naftowej realizowane przez Naftoport osiągnęły poziom 37,4 mln ton wobec 36,6 mln ton rok wcześniej, co stanowi najlepszy wynik w historii terminalu. W 2025 roku Naftoport obsłużył 379 statków z ropą naftową oraz 84 statki z produktami naftowymi.
Drobnica i kontenery głównym motorem wzrostu
Drugą najważniejszą grupą ładunkową w 2025 roku była drobnica. Jej wolumen wzrósł z 23,3 mln ton w 2024 roku do 27,2 mln ton w roku 2025, co oznacza wzrost o 16,6 proc. Udział drobnicy w przeładunkach ogółem wyniósł 33,8 proc., potwierdzając rosnące znaczenie tej grupy dla dalszego rozwoju portu.
Szczególnie dobre wyniki osiągnięto w segmencie kontenerowym. W 2025 roku w terminalach kontenerowych przeładowano niemal 2,8 mln TEU, czyli o 23 proc. więcej niż rok wcześniej. W samym Baltic Hub przeładowano 2 766 475 TEU. Równocześnie masa przeładowanych ładunków kontenerowych wzrosła o 18 proc., osiągając poziom 24 mln ton.
Zróżnicowane wyniki w ładunkach masowych
W segmencie ładunków masowych suchych odnotowano wyraźne zróżnicowanie wyników. Kolejny rok z rzędu zmniejszyły się przeładunki węgla, które spadły o 10,8 proc. w stosunku do 2024 roku, osiągając poziom blisko 7 mln ton. Udział węgla w strukturze ładunkowej portu wyniósł 8,7 proc., co potwierdza jego malejącą rolę w krajowym miksie energetycznym.
Odmiennie kształtowała się sytuacja w przypadku rudy, której przeładunki wzrosły o 12 proc., do poziomu 326,7 tys. ton. Wzrost o 8,5 proc. odnotowano również w kategorii innych ładunków masowych suchych, których wolumen osiągnął 3,7 mln ton.
Spadki dotyczyły natomiast drewna, którego przeładunki zmniejszyły się o 56,5 proc., do 31,2 tys. ton, oraz zbóż, gdzie wolumen obniżył się o 14,8 proc., do około 2,5 mln ton.
W 2025 roku spadek zanotowano także w segmencie ro-ro. Liczba obsłużonych pojazdów zmniejszyła się o 15 proc., do poziomu 118 tys. sztuk.
Stabilny ruch pasażerski
Pozytywnie kształtowały się wyniki w segmencie pasażerskim. W 2025 roku Port Gdańsk obsłużył 171,4 tys. pasażerów, co oznacza wzrost o 3,1 proc. w porównaniu z 2024 rokiem. W ciągu roku odnotowano 266 zawinięć promów oraz 57 zawinięć wycieczkowców, co potwierdza stabilne zainteresowanie połączeniami promowymi oraz ruchem turystycznym.
Inwestycje jako fundament dalszego rozwoju
Wyniki osiągnięte przez Port Gdańsk w 2025 roku potwierdzają zdolność portu do adaptacji i budowania odporności na zmieniające się uwarunkowania w międzynarodowym obrocie morskim i łańcuchach dostaw.
Dorota Pyć, prezes Portu Gdańsk
Rok 2025 przyniósł także istotny impuls inwestycyjny. W Naftoporcie rozpoczęła się budowa szóstego stanowiska przeładunkowego paliw płynnych, które będzie drugim stanowiskiem przystosowanym do obsługi największych zbiornikowców świata o długości ponad 300 metrów i zanurzeniu do 15 metrów. W Porcie Gdańsk realizowana jest również budowa terminalu instalacyjnego dla morskich farm wiatrowych, pływającego terminalu gazowego FSRU oraz rozbudowa nabrzeży w Porcie Wewnętrznym. W 2025 roku zakończono także kluczowe inwestycje, w tym budowę terminalu T3 w Baltic Hub oraz rozbudowę Nabrzeża Bytomskiego.
Połączenie stabilnych wyników operacyjnych z konsekwentnie realizowanymi inwestycjami infrastrukturalnymi wzmacnia pozycję Portu Gdańsk jako jednego z kluczowych węzłów transportowych w regionie Morza Bałtyckiego oraz istotnego elementu europejskiego systemu transportowego.
