Francja: wodowanie przyszłego niszczyciela min Brugge (M 942)

28 kwietnia w stoczni Kership we Francji zwodowano kadłub przyszłego niszczyciela min Brugge (M 942), budowanego w ramach belgijsko-holenderskiego programu rMCM. Po wyposażeniu i zakończeniu prób morskich okręt zasili belgijską Marinecomponent.
W artykule
Wodowanie niszczyciela min Brugge i dalszy etap wyposażenia
Kadłub niszczyciela min Brugge, choć bez wyposażenia, opuścił halę stoczniową stoczni Kership i został przetransportowany na zachód – do stoczni Piriou w Concarneau. W Concarneau okręt przejdzie etap kompletacji wyposażenia, obejmujący montaż nadbudówek oraz integrację systemów walki, a także instalację środków MCM – w tym bezzałogowych platform nawodnych i podwodnych przeznaczonych do wielowarstwowego zwalczania zagrożeń minowych.
Zgodnie z obecnym harmonogramem, przekazanie Brugge belgijskiej Marinecomponent planowane jest na koniec 2026 roku. Biorąc pod uwagę, że kadłub jednostki został już przetransportowany do Concarneau i rozpoczęto prace wyposażeniowe, termin ten wydaje się realny choć nie do końca. Kluczowe będzie tempo integracji systemów pokładowych, w szczególności zaawansowanych platform bezzałogowych, które w przypadku wcześniejszych jednostek generowały opóźnienia o czym pisaliśmy. Jeśli obecne założenia zostaną utrzymane, Brugge ma szansę zostać ukończony i wprowadzony do służby zgodnie z planem.
Tym samym Brugge stał się piątą jednostką programu rMCM, która dołączyła do trzech swoich siostrzanych okrętów już znajdujących się w Concarneau – każdy na innym etapie budowy. To znaczący krok w harmonogramie realizacji programu rMCM, zakładającego budowę łącznie 12 okrętów – po 6 dla Belgii i Niderlandów.
Próby morskie prototypowego Oostende i współpraca Naval Grup i Exail
Prototypowy niszczyciel min przyszły Oostende (M 940) nadal prowadzi intensywne próby morskie. Zgodnie z obecnymi informacjami, testy jednostki mają potrwać do lata tego roku, zaś jej przekazanie belgijskiej marynarce planowane jest na sierpień.
Na pokładzie Oostende z powodzeniem przetestowano systemy bezzałogowe, w tym autonomiczne jednostki nawodne Inspector 125 produkcji Exail. Ich wodowanie i podejmowanie z wody odbywało się z wykorzystaniem zintegrowanego doku rufowego zaprojektowanego przez Naval Group – rozwiązania odmiennego od klasycznych systemów LARS stosowanych przy obsłudze łodzi typu RHIB.
Zastosowany na pokładzie Oostende bezzałogowy pojazd nawodny Inspector 125 to jednostka USV (Unmanned Surface Vehicle) o wyporności 13,5 tony i długości 12,3 metra. Zaprojektowany jako nośnik mniejszych systemów, przenosi m.in. autonomiczne pojazdy podwodne A18-M z sonarem UMISAS 120, pojazdy do neutralizacji zagrożeń K-Ster C oraz zdalnie sterowane Seascan Mk2. Dzięki takiej konfiguracji Inspector 125 stanowi podstawowe narzędzie do wykrywania, klasyfikacji i zwalczania min morskich w ramach systemu MCM nowej generacji
Rola Brugge i programu rMCM w europejskim systemie bezpieczeństwa morskiego
Niszczyciel min Brugge to kolejny element większego europejskiego projektu, który zdobywa coraz większe uznanie nie tylko w Belgii i Holandii, ale również we Francji. W lutym b.r. ogłoszono, że kadłub okrętów budowanych w ramach programu rMCM zostanie zaadaptowany do potrzeb francuskiej Marine nationale jako baza dla przyszłych jednostek programu Bâtiments de guerre des mines (BGDM).
Pierwsze zamówienia we francuskim programie BGDM, realizowane w ramach drugiego etapu SLAM-F/MMCM, mają zostać podpisane jeszcze w tym roku. Tym samym rMCM staje się fundamentem wspólnej europejskiej architektury morskiej w zakresie walki z zagrożeniem minowym.
I to właśnie powinno być impulsem do realnego przyspieszenia działań na rzecz umiędzynarodowienia programu Kormoran II. Mimo że PGZ i Remontowa Shipbuilding podpisały w marcu br. porozumienie w sprawie promocji i eksportu tych jednostek, Polska nadal pozostaje w tyle za europejskimi partnerami, którzy nie tylko rozwijają wspólny program rMCM, lecz już zdołali włączyć do niego Francję.
Podczas gdy Belgowie, Holendrzy, a wkrótce także Francuzi konsekwentnie budują nowe zdolności morskich sił przeciwminowych, opierając je na kooperacji przemysłowej i wspólnych standardach NATO, Polska dopiero rozpoczyna drogę, którą powinna była obrać co najmniej kilka lat temu. Choć Kormoran II, posiada realny potencjał eksportowy, to bez silnego wsparcia państwa, zaangażowania przemysłu i trwałej obecności na rynkach zagranicznych, pozostanie wyłącznie krajowym sukcesem – bez perspektyw na kontynuację w wymiarze międzynarodowym.
Autor: Mariusz Dasiewicz

Bezpieczny Bałtyk. Marynarka Wojenna z nowymi kompetencjami na morzu

Prezydent Karol Nawrocki podpisał dziś, w piątek 9 stycznia, tzw. ustawę o bezpiecznym Bałtyku. Nowe przepisy znacząco porządkują zasady użycia sił morskich oraz rozszerzają katalog uprawnień Marynarki Wojennej na Bałtyku i poza polskimi wodami terytorialnymi.
W artykule
Nowe ramy działania Marynarki Wojennej na morzu dzięki ustawie
Podpisana ustawa formalnie nosi nazwę ustawy o zmianie niektórych ustaw w celu usprawnienia działań Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej na wypadek zagrożenia bezpieczeństwa państwa na polskich obszarach morskich oraz zapewnienia bezpieczeństwa na Morzu Bałtyckim. W praktyce dokument reguluje sposób reagowania wojska, Straży Granicznej oraz Policji w środowisku morskim i powietrznym.
Kluczowy nacisk położono na zadania związane z monitorowaniem sytuacji na Bałtyku oraz ochroną infrastruktury krytycznej, obejmującej między innymi instalacje energetyczne i obiekty o znaczeniu strategicznym dla państwa.
Ochrona infrastruktury i użycie uzbrojenia
Ustawa wprowadza jednoznaczne zapisy umożliwiające użycie uzbrojenia przez jednostki Marynarki Wojennej oraz lotnictwo wojskowe w sytuacjach związanych z obroną infrastruktury krytycznej, samoobroną oraz ochroną innych wojskowych statków powietrznych i okrętów, a także jednostek Straży Granicznej i Policji.
W sytuacjach nagłych decyzja o otwarciu ognia może zostać podjęta przez dowódcę okrętu lub statku powietrznego po uzyskaniu zgody Dowódcy Operacyjnego Rodzajów Sił Zbrojnych. Rozwiązanie to ma skrócić czas reakcji w warunkach dynamicznie rozwijającego się zagrożenia.
Marynarka Wojenna poza wodami terytorialnymi
Istotną zmianą jest rozszerzenie katalogu przesłanek umożliwiających użycie Sił Zbrojnych RP poza granicami państwa. Obok dotychczasowych zadań, takich jak udział w misjach pokojowych czy wsparcie sojuszników, pojawiła się możliwość prowadzenia działań służących wzmocnieniu bezpieczeństwa Rzeczypospolitej Polskiej.
W praktyce oznacza to, że okręty Marynarki Wojennej mogą realizować zadania monitorowania bezpieczeństwa także na wodach międzynarodowych Bałtyku, bez konieczności każdorazowego uruchamiania długotrwałej procedury decyzyjnej.
Decyzja MON bez udziału prezydenta
Jednym z kluczowych rozwiązań wprowadzonych ustawą jest możliwość kierowania okrętów Marynarki Wojennej na wody międzynarodowe na podstawie decyzji Ministra Obrony Narodowej, bez angażowania głowy państwa. Do tej pory podobne działania wymagały postanowienia prezydenta, co w praktyce wydłużało proces decyzyjny i utrudniało szybkie reagowanie na zagrożenia na morzu, które dziś mają charakter nagły, trudny do jednoznacznej identyfikacji i wymagają natychmiastowej odpowiedzi.
Podczas prac parlamentarnych zapis ten był krytykowany przez część opozycji oraz przedstawicieli Biura Bezpieczeństwa Narodowego. Argumenty te miały jednak charakter przede wszystkim ustrojowy. Z punktu widzenia bezpieczeństwa morskiego decydujące znaczenie ma czas reakcji. Bałtyk jest akwenem niewielkim, silnie nasyconym infrastrukturą krytyczną i intensywnym ruchem jednostek cywilnych oraz wojskowych. W takich warunkach zdolność do natychmiastowego podjęcia decyzji o wyjściu okrętu w morze stanowi nie przywilej, lecz warunek skutecznego działania.
Nowe kompetencje Marynarki Wojennej i Straży Granicznej
Ustawa przyznaje jednostkom Marynarki Wojennej uprawnienia zbliżone do tych, którymi dysponuje obecnie Straż Graniczna. Dotyczy to między innymi możliwości kontrolowania obcych statków w sytuacjach uzasadnionych względami obronności lub bezpieczeństwa państwa, w tym podczas przepływu obcych jednostek przez polskie obszary morskie.
Jednocześnie kompetencje Straży Granicznej, takie jak zatrzymywanie statków czy kierowanie ich do wskazanego portu, zostały wyraźnie powiązane z zadaniami ochrony infrastruktury krytycznej na morzu.
Wejście w życie przepisów
Zgodnie z zapisami ustawy nowe regulacje wejdą w życie po upływie 14 dni od momentu ogłoszenia w Dzienniku Ustaw. Oznacza to szybkie rozpoczęcie obowiązywania nowych zasad działania Marynarki Wojennej w jednym z najbardziej wrażliwych obszarów bezpieczeństwa państwa, jakim pozostaje Morze Bałtyckie.










